Rezolucja o Uprawnieniach Wojennych z 1973 roku miała przywrócić Kongresowi kontrolę nad decyzjami o użyciu siły. Pięć dekad później stała się jednym z głównych narzędzi rozszerzania prezydenckich kompetencji. Spór o to, czym są „działania wojenne”, jak daleko sięga pojęcie bezpieczeństwa narodowego i gdzie kończy się rola ustawodawcy, wraca dziś w kontekście amerykańskich operacji zagranicznych — od zimnej wojny po Wenezuelę.
Droga amerykańskich republikanów od ostrożnej irytacji wobec Hugo Cháveza do otwartej wrogości wobec reżimu Nicolása Maduro nie była prostą linią, lecz procesem stopniowej radykalizacji. Wenezuelę postrzegano kolejno jako problem peryferyjny, niewygodnego partnera energetycznego, a w końcu jako symbol porażki polityki ustępstw. Wraz z narastającą polaryzacją partyjną, rosnącą presją elektoratu z Florydy oraz pojawieniem się doktryny America First, relacje z Caracas stały się dla Partii Republikańskiej narzędziem demonstracji twardej polityki zagranicznej i testem granic amerykańskiego realizmu.
Wenezuela stała się laboratorium demograficznego upadku.
Pod rządami autorytarnego reżimu państwo, które jeszcze dekadę temu dynamicznie rosło, dziś kurczy się w tempie niespotykanym poza czasem wojny. Oficjalne statystyki utrzymują fikcję 34-milionowej populacji, lecz fala migracji – największa w Ameryce Łacińskiej i większa niż ukraińska – obnaża skalę katastrofy: realna liczba mieszkańców może dziś wynosić zaledwie 24 miliony. To zapaść, której nie da się wyjaśnić spadkiem dzietności czy naturalnymi trendami, lecz wyłącznie politycznymi decyzjami, które wypchnęły z kraju niemal jedną trzecią społeczeństwa. I choć gospodarkę da się odbudować, a instytucje zreformować, to odbudowa tak zdewastowanej struktury demograficznej może potrwać całe pokolenia – o ile w ogóle okaże się możliwa.
Dwieście lat po orędziu Monroe, doktryna amerykańskiej hegemonii wraca na scenę polityczną – tym razem w wydaniu Donalda Trumpa. Jej celem nie jest już tylko powstrzymywanie europejskiego kolonializmu, lecz definiowanie każdego ruchu państw trzecich jako potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa i gospodarki USA. Wenezuela stała się głównym polem testowym tej reinterpretacji: od sankcji i poparcia Juana Guaidó, przez presję dyplomatyczną i operacje CIA, aż po działania militarne wobec migracji i karteli.
Wrzenie w Caracas i demonstracja siły Waszyngtonu nad Morzem Karaibskim sprawiają, że kryzys wenezuelski ponownie znajduje się w centrum uwagi świata. Po lipcowych wyborach, które opozycja nazwała farsą, a USA uznały za kolejny etap umacniania dyktatury Nicolása Maduro, Donald Trump rozpoczął swoją drugą kadencję od podniesienia stawki – uznał latynoamerykańskie kartele za organizacje terrorystyczne, wyznaczył rekordową nagrodę za głowę wenezuelskiego prezydenta i wysłał flotę w stronę jego wybrzeży. To już nie tylko gra o demokrację w Caracas, ale o kontrolę nad całym zapleczem geopolitycznym Ameryki.
